STOWARZYSZENIE PAMIĘCI ARMII KRAJOWEJ
ODDZIAŁ GLIWICE
  • O Nas
  • Statut
  • Linki
  • Forum
  • Strona Tytułowa
  • 

    ANDRZEJ PITYNSKI - 1947 - 2020.

    Artysta rzeźbiarz, poruszający twórca i patriota.

    Andrzej Pityński urodził się 15 marca 1947 r. w Ulanowie.
    Jego rodzice, Aleksander i Stefania, należeli do podziemia antykomunistycznego.
    Pod koniec lat 50. Andrzej wraz z ojcem wspomagał i zaopatrywał
    pozostających w podziemiu Żołnierzy Wyklętych, m.in. Michała Krupę ps. "Pułkownik",
    ukrywającego się do 1959 r.

    Urząd Bezpieczeństwa dokonywał częstych najść
    na dom Pityńskich; rewizji, przesłuchań, co miało
    związek z poszukiwaniem Krupy, który był bratem
    Stefanii Pityńskiej.
    Przyszły rzeźbiarz ukończył ogólnokształcące
    liceum w Ulanowie, następnie Technikum
    Wodno-Melioracyjne w Trzcianie k. Rzeszowa.
    Po kolejnych prowokacjach i pokazowym procesie
    w 1967 r., na którym oskarżono ojca i syna
    o antypaństwową działalność, rodzina Pityńskich
    opuściła Ulanów i osiadła w Krakowie, gdzie Andrzej
    rozpoczął naukę w Studium Nauczycielskim,
    wkrótce jednak podjął studia w krakowskiej
    Akademii Sztuk Pięknych w pracowni rzeźby
    najpierw Mariana Koniecznego, a później
    Jerzego Bandury.

    Jako student wykonał popiersie Ignacego Jana Paderewskiego,
    które ustawione zostało przed Collegium Paderevianum
    w Krakowie.
    W październiku 1974 r. wyjechał do Stanów Zjednoczonych.
    Pracował tam jako robotnik budowlany, wkrótce też podjął
    studia artystyczne na wydziale rzeźby w Arts Students League
    w Nowym Jorku.
    W 1979 r. wykonał rzeźbę "Partyzanci I", która w 1983 r.
    została odsłonięta w Bostonie. Kolejny pomnik autorstwa
    Pityńskiego "Partyzanci" stanął w Hamilton.
    Pityński został członkiem National Sculpture Society (NSS),
    profesorem rzeźby w Johnson Atelier Technical
    Institute of Sculpture w Mercerville.
    W 1987 r. otrzymał obywatelstwo USA.
    Dwa lata później przyjechał do Polski i odtąd
    bywał w kraju regularnie.
    Do najsłynniejszych rzeźb Pityńskiego należy
    Pomnik Katyński w Jersey City o wysokości ok.
    12 metrów i wadze 120 ton. Powstawał etapami - w 1990 roku odsłonięty został cokół
    z płaskorzeźbami, a w rok później odlana w brązie stojąca na cokole postać żołnierza
    przebitego na wylot bagnetem. Na postumencie z granitu znajdują się płaskorzeźby,
    a na froncie jest wykonany z brązu orzeł w koronie Wojska Polskiego z tarczą
    Amazonki, w której mieści się urna z prochami z Katynia.
    Pod spodem jest wykuty napis „Katyń 1940” w granicie, a także płaskorzeźba
    ilustrująca atak na World Trade Center.

    Artystyczna wrażliwość Andrzeja Pityńskiego widoczna jest w jego dziełach.
    Jednym z nich jest poświęcony ludobójstwu wołyńskiemu pomnik, który zamówiony
    w 2017 roku i wykonany nie doczekał się jak na razie ekspozycji ( powyżej ).

    W 2017 roku prezydent Andrzej Duda odznaczył A. Pityńskiego Orderem Orła Białego.
    "Znakomity artysta, twórca polskiej kultury budowanej dla pokrzepienia serc,
    dla podtrzymania pamięci, dla budowy mitu wolnej Rzeczpospolitej, symbol polskiej
    emigracji, która przechowywała dla nas ten skarb polskiej kultury" - mówił Prezydent
    o A.Pityńskim podczas uroczystości odznaczenia.

    18 września 2020 roku odszedł do Domu Pana.
    Cześć Jego Pamięci !